Europese aal / paling

Zwakke zwemmer als glasaal

Aal
Foto: Jelger Herder

De Europese aal behoort tot de familie van de Anguillidae. De aal brengt een groot deel van zijn leven door in het zoete water en trek voor zijn voortplanting naar de zee. Je kunt de aal vinden in de wateren van Europa en Noord Afrika. In Nederland komt de aal in bijna alle watertypen voor. De belangrijkste eis die de aal aan zijn leefgebied stelt, is dat dit vanuit zee bereikbaar moet zijn zodat hij vrij kan bewegen tussen het zoete en zoute water.

De reis van de aal

De aal begint zijn leven waarschijnlijk in de Sargassozee in de westelijke Atlantische oceaan. Het is een vermoeden, niemand ter wereld heeft ooit gezien hoe en waar de aal paait! Het kleine larfje begint vervolgens aan een lange reis over de Atlantische oceaan. Het larfje wordt hierbij geholpen door de oceaanstromingen. Na een tot drie jaar verschijnt het larfje als glasaal (net als glas is hij helemaal doorzichtig!) voor de Europese kusten om vervolgens de binnenwateren in te trekken. Helaas lukt dit vaak niet op eigen kracht. De glasalen stuitten op diverse dammen en dijken en/of zijn niet sterk genoeg om tegen de stroming op te zwemmen.

Foto van een glasaal op zand
Glasaal. Foto: Jelger Herder

De jonge aal blijft in het zoete water tot dat hij klaar is om zich voort te planten. Een aal in de opgroeifase wordt een rode aal genoemd. Dit zijn de dieren die de meeste mensen kennen als aal of paling. Wanneer de aal weer terug naar zee zwemt, wordt hij een schieraal genoemd. De aal veranderd dan van kleur en krijgt een metaalachtige glans. Ook de ogen van de aal veranderen, ze worden namelijk veel groter! De aal zwemt duizenden kilometers terug naar zijn geboortegrond om zich voort te planten.

De intrek van glasaal is de afgelopen jaren enorm afgenomen. Er wordt geschat dat er tegenwoordig nog maar 5% van de hoeveelheid uit de jaren ’60 en ’70 de binnenwateren probeert op te trekken. De Vismigratierivier maakt het voor de glasaal mogelijk om weer op eigen kracht naar het zoete water te zwemmen. In goede jaren kunnen er wellicht miljoenen glasaaltjes de Nederlandse wateren binnentrekken.

De Zoological Society of London maakte een leuk filmpje over de reis van de Europese Aal!

« Alle Blije vissen