Spiering & Sterns

Afbeelding van een visdief met spiering in de bek
Foto van een visdief. Door: Ruud van Beusekom, Vogelbescherming Nederland

De spiering is een echte trekvis. Hij brengt het grootste deel van zijn leven door op zee en trekt naar brakke en zoete wateren om zich voort te planten. In het verleden zwom de spiering bijvoorbeeld vanuit de Waddenzee naar de Zuiderzee om te paaien. De Afsluitdijk heeft die reis erg verstoord. De aanleg van de dijk heeft zelfs tot een ‘opgesloten’ zoetwaterpopulatie in het IJsselmeer geleid. Daardoor komt de spiering nu in twee verschillende verschijningsvormen voor: een trekkende spiering die leeft in het zoute én zoete water en een binnenspiering die vooral in de grote meren leeft. Deze binnenspiering wordt veel minder groot dan de trekkende spiering en ook een stuk minder oud.

Voor veel visetende vogelsoorten, zoals sterns, zaagbekken en futen, is de spiering een belangrijke voedselbron. In het verleden was aanwezigheid van veel spiering in het IJsselmeergebied goed voor wel 120.000 zwarte sterns! De spieringstand in het IJsselmeer is sinds begin jaren negentig helaas in een slechte staat, wat ook tot uitdrukking komt in sterk afnemende aantallen van de genoemde vogelsoorten.

De Kreupel

Het kunstmatige eiland De Kreupel is een 70 hectare groot natuurontwikkelingsgebied midden in het IJsselmeer. Het bestaat uit zandplaten die plaats bieden aan verschillende broedvogels. Sinds de aanleg (tussen 2002 en 2004) herbergt het eiland een grote broedkolonie visdief. In 2010 was het met 7.000 paar zelfs de grootste broedkolonie van West-Europa! Op dit moment liggen die aantallen een stuk lager…

Uit onderzoek bleek er een duidelijk verband te zijn tussen het voedselaanbod en het broedsucces van de visdief op De Kreupel. De lage spieringstand zorgde ervoor dat de jongen simpelweg stierven van de honger. Sinds 2009 is het broedsucces mede door de lage spieringstand helaas onvoldoende.

Onderzoek

Vanwege de achteruitgang van de spiering als belangrijke voedselbron voor verschillende vogelsoorten is door onderzoekers van IMARES Wageningen UR en Universiteit van Brussel onderzocht of de verschillende populaties spiering nog met elkaar in verband staan en of de trekkende spiering een bijdrage levert aan de zoetwaterpopulatie. Voor een groei van de zoetwaterpopulatie zou een aanvulling vanuit de Waddenzee belangrijk zijn.

De onderzoekers concluderen dat er op dit moment geen aanwijzingen zijn dat de trekkende spiering uit de Waddenzee paait in het IJsselmeer en dus een bijdrage levert aan de zoetwaterpopulatie. De tijd dat de spuisluizen van de Afsluitdijk open staan is te kort voor een goede uitwisseling.  Wel is bekend dat er tijdens de paaiperiode grote aantallen spieringen voor sluizen van de Afsluitdijk verschijnen, maar die vinden op dit moment dus onvoldoende doorgang.

Vismigratierivier

Een open verbinding tussen zout en zoet water is dus ontzettend belangrijk. Door de permanente opening van de Vismigratierivier wordt het straks een stuk makkelijker voor de trekkende spiering om IJsselmeer te bereiken en mogelijk/hopelijk weer een bijdrage leveren aan de spieringpopulatie in het IJsselmeer. Meer spiering betekent ook meer voedsel en hopelijk herstel van de visetende vogelsoorten rond het IJsselmeer.

Kortom de Vismigratierivier zorgt niet alleen voor Blije Vissen maar levert ook een boel Vrolijke Vogels op! Wil meer weten over de werking van de Vismigratierivier en de vissen die er blij van worden? Word Vriend van de Blije Vis en blijf op de hoogte!

* Dit artikel is ontstaan met medewerking van de Vogelbescherming Nederland.

« Alle blogartikelen

1 reactie

  1. Wouter

    Het water in het ijsselmeer is veel te helder.voor de stern.de spiering gaat dan veel dieper zitten en de stern kan er niet bij.als het water troebel is zit de spiering veel hoger en worden ze meer om hoog gedraaid door scheepvaart zo dat een stern ze kan op pikken.aan gezien een stern geen duik vogel is die veder dan 10 centimeter onder water kan hebben ze een groot probleem

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *